Από την επιστημονική γνώση στη δράση για την προστασία και ανάδειξη της φυσικής κληρονομιάς

Μια ξεχωριστή εκπαιδευτική δράση στο Κλήμα του Παυσανία, στο Παγκράτι Καλαβρύτων, πραγματοποίησαν την Παρασκευή 25 Σεπτεμβρίου 2026 οι μαθητές και οι μαθήτριες του ΓΕΛ Κλειτορίας, στο πλαίσιο των Ευρωπαϊκών Ημερών Πολιτιστικής Κληρονομιάς 2026.
Η επίσκεψη αποτέλεσε συνέχεια της επιστημονικής προετοιμασίας των μαθητών, η οποία είχε πραγματοποιηθεί την προηγούμενη ημέρα με τη συμμετοχή πανεπιστημιακών του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών.
Στο πεδίο τους μαθητές υποδέχθηκαν οι γεωλόγοι και επιστημονικές συνεργάτιδες του Εθνικού Πάρκου και Παγκόσμιου Γεωπάρκου UNESCO Χελμού–Βουραϊκού του Ο.ΦΥ.ΠΕ.Κ.Α., Πηνελόπη Παπαδοπούλου και Ιρένα Παππά. Οι δύο επιστήμονες ενημέρωσαν τους μαθητές για τη φυσική και γεωλογική αξία της περιοχής, τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του Κλήματος, την ανάγκη προστασίας του, αλλά και τις δυνατότητες ανάδειξής του.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε και η συνάντηση με τον κ. Σταματόπουλο, κάτοικο του οικισμού, ο οποίος μοιράστηκε με τους μαθητές προσωπικές αναμνήσεις και πληροφορίες για το Κλήμα, μεταφέροντας την εικόνα του τόπου όπως τη θυμάται πριν από περίπου πενήντα χρόνια. Η μαρτυρία του αποτέλεσε έναν ουσιαστικό σύνδεσμο ανάμεσα στην επιστημονική γνώση και την τοπική μνήμη.
Οι μαθητές συμμετείχαν ενεργά στη δράση, καθώς είχαν χωριστεί σε ομάδες και είχαν αναλάβει διαφορετικούς ρόλους. Οι «βοτανολόγοι» παρουσίασαν τα ιδιαίτερα βιολογικά χαρακτηριστικά του Κλήματος, οι «ιστορικοί» αναφέρθηκαν στη διαδρομή του μέσα στον χρόνο και στη σύνδεσή του με τον Παυσανία, ενώ μέσα από ένα αυτοσχέδιο παιχνίδι ρόλων έδωσαν «ζωή» στον αρχαίο περιηγητή.
Παράλληλα, ομάδα μαθητών ανέδειξε την ευρωπαϊκή διάσταση της προστασίας της φυσικής κληρονομιάς, παρουσιάζοντας τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τη σημασία του δικτύου Natura 2000, καθώς και τις έννοιες του Παγκόσμιου Γεωπάρκου UNESCO και του γεώτοπου.
Ξεχωριστό ρόλο είχαν και οι μαθητές που ανέλαβαν τον ρόλο των «δημοσιογράφων», καταγράφοντας πληροφορίες, μαρτυρίες και ερωτήματα, με στόχο τη μεταφορά της εμπειρίας και των προβληματισμών στην τοπική κοινωνία.
Το Κλήμα του Παυσανία έχει αναγνωριστεί από το 1975 ως Διατηρητέο Μνημείο της Φύσης (ΦΕΚ 738/Β/1975), ενώ αποτελεί και γεώτοπο του Παγκόσμιου Γεωπάρκου UNESCO Χελμού–Βουραϊκού. Η θεσμική προστασία του υπογραμμίζει τη σημασία της διατήρησης και ανάδειξής του.
Η δράση του ΓΕΛ Κλειτορίας ανέδειξε με βιωματικό τρόπο ότι η προστασία της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς δεν αποτελεί μόνο υπόθεση των ειδικών και των θεσμών, αλλά αφορά και τη νέα γενιά και την ίδια την τοπική κοινωνία.
Στο Κλήμα του Παυσανία, η επιστημονική γνώση, η μαθητική έρευνα, η τοπική μνήμη και η ευρωπαϊκή διάσταση της προστασίας συναντήθηκαν σε μια δράση με σαφές μήνυμα: η γνωριμία με την κληρονομιά ενός τόπου αποτελεί το πρώτο βήμα για την προστασία και την ανάδειξή της.