Σε μια λαμπρή και ιδιαίτερα συγκινητική εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στην Κέρτεζη Καλαβρύτων, τιμήθηκε ο ήρωας αγωνιστής της Ελληνικής Επανάστασης του 1821, Αναγνώστης Στριφτόμπολας. Στην εκδήλωση ομιλητής ήταν, ο Δήμαρχος Καλαβρύτων κ. Αθανάσιος Παπαδόπουλος. 
ΟΜΙΛΙΑ ΔΗΜΑΡΧΟΥ ΣΤΟ ΕΤΗΣΙΟ
ΜΝΗΜΟΣΥΝΟ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΓΩΝΙΣΤΗ
ΣΤΡΙΦΤΟΜΠΟΛΑ (ΚΕΡΤΕΖΗ, 03.05.2026)
Κυρίες και Κύριοι,
Φίλες και Φίλοι,
Στο Λεξικό Νεοελληνικής Γλώσσας της Ακαδημίας Αθηνών δίπλα απ’ τη λέξη ήρωας υπάρχει η εξής ερμηνεία: Πρόσωπο που έχει υπερασπιστεί με ανδρεία, γενναιότητα και αυτοθυσία ένα υψηλό ιδανικό, κυρίως την πατρίδα.
Ήρωας είναι, επίσης, αυτός που προκαλεί τον θαυμασμό, εξαιτίας του θάρρους και της γενναιοψυχίας του.
Δηλαδή, όλα τα στοιχεία που συνθέτουν την ηρωική και ηγετική προσωπικότητα του Δημήτρη - Αναγνώστη Στριφτόμπολα.
Ενός ήρωα στον οποίο η πατρίδα οφείλει σε σημαντικό βαθμό τη νικηφόρα έκβαση της Επανάστασης του 1821 και τη συνακόλουθη Απελευθέρωση και Ανεξαρτησία της.
Η Μάχη στο Λεβίδι ήταν το πιο καθοριστικό σημείο ώστε όλα όσα είχαν προηγηθεί, δηλαδή η έκρηξη της Επανάστασης στην Αγία Λαύρα, η Απελευθέρωση των Καλαβρύτων και ο γενικευμένος και διογκούμενος ξεσηκωμός στην Πελοπόννησο, να μην πάνε χαμένα.
Και δεν πήγαν χαμένα γιατί την πιο κρίσιμη στιγμή μίλησε η ψυχή και η λεβεντιά του Αναγνώστη Στριφτόμπολα.
Όταν η Μάχη στο Λεβίδι, στις 14 Απριλίου 1821, φαινόταν να κρίνεται υπέρ των Τούρκων, ο Στριφτόμπολας με μόλις 48 παλληκάρια κατάφερε ν’ αποκρούσει τις δυνάμεις τους και μέσα σε επτά ώρες να τους υποχρεώσει σε υποχώρηση στην Τρίπολη.
Η Ιστορία έχει γράψει ότι αν οι Τούρκοι επικρατούσαν, τότε θα ήταν εύκολο να φτάσουν έως τα Καλάβρυτα και να καταπνίξουν την Επανάσταση ακριβώς εκεί που είχε ξεκινήσει.
To Λεβίδι εδραίωσε τον Αγώνα, εμψύχωσε τους Αγωνιστές, έγινε σύμβολο και παράδειγμα, έδειξε ότι στο πεδίο της μάχης δεν μετρούν τόσο οι αριθμοί, όσο μετρούν οι συσχετισμοί και οι στρατιωτικές αναλογίες όσο μετράει η καρδιά, η ψυχή, το πάθος, το πείσμα και το σθένος για την υπεράσπιση της πατρίδας.
Εκεί ήταν ο κορύφωση της δόξας του Αναγνώστη Στριφτόμπολα.
Το αποκορύφωμα αλλά και το ηρωικό τέλος του ανιψιού του Κολοκοτρώνη, του οπλαρχηγού που είχε πρωτοστατήσει στην Απελευθέρωση των Καλαβρύτων, του δάσκαλου και Σχολάρχη, του εμπνευστή και καθοδηγητή του Αγώνα, του αδάμαστου πατριώτη που έλεγε μέχρι την τελευταία πνοή του ότι είναι απείρως προτιμότερος ο θάνατος στη μάχη παρά μια ζωή ατιμασμένη.
Αυτή η φωτεινή προσωπικότητα γαλουχήθηκε, διαπλάστηκε μέσα από μια ζωή ασυμβίβαστη, γενναία, ανυποχώρητη και γεμάτη από το αίσθημα της ευθύνης και του χρέους απέναντι στην πατρίδα.
Ο Δημήτρης Στριφτόμπολας γεννήθηκε το 1778 στο Μεσορρούγι.
Η οικογένεια του -οικογένεια Οπλαρχηγών- εγκαταστάθηκε σχεδόν αμέσως μετά στην Κέρτεζη και εδώ ο μικρός Δημήτρης έμαθε τα πρώτα του γράμματα.
Ήταν φιλομαθής, εξαίρετος και επιμελής μαθητής και η οικογένεια του ήθελε ο Δημήτρης να πάρει την καλύτερη δυνατή μόρφωση που μπορούσε να πάρει ένας νέος εκείνη την εποχή.
Έτσι, ολοκλήρωσε τον κύκλο σπουδών του στη Μεγάλη του Γένους Σχολή, στο Φανάρι της Κωνσταντινούπολης.
Είχε μάλιστα τόση μεγάλη έφεση στα Γράμματα που δικαιωματικά και τιμητικά του αποδόθηκε ο τίτλος του Αναγνώστη.
Τίτλος που γρήγορα παραγκώνισε το κανονικό του όνομα και έγινε η αφορμή ώστε να μείνει την Ιστορία γνωστότερος ως Αναγνώστης Στριφτόμπολας.
Από το 1800 έως το 1805 γίνεται Σχολάρχης στην Τριπολιτσά, στην ενορία των Ταξιαρχών.
Εκεί δεν μαθαίνει μόνο γράμματα τα παιδιά.
Τους μαθαίνει και την πολεμική τέχνη.
Τους μαθαίνει σκοποβολή και το πως θα μπορούν να χειρίζονται στη μάχη το μαχαίρι. Καταλαβαίνει ότι πλησιάζει ο καιρός του ξεσηκωμού.
Το 1805 ένας Τούρκος αξιωματικός τον προσεγγίζει και του μιλά προκλητικά και υποτιμητικά την ώρα που ο Αναγνώστης -στη σκιά μιας μεγάλης καρυδιάς στην Τρίπολη- διδάσκει τους μαθητές του.
Δεν σκύβει το κεφάλι.
Επιτίθεται στον Τούρκο αξιωματικό και τον κατασφάζει.
Οι Τούρκοι τον καταδιώκουν, εκείνος μαζί με τον πατέρα του Αργύρη καταφεύγουν αρχικά νότια, προς την Λακωνία και στη συνέχεια βρίσκουν καταφύγιο στη Ζάκυνθο όπου είχαν καταφτάσει και άλλοι οπλαρχηγοί απ’ την Πελοπόννησο.
Στη Ζάκυνθο βρίσκεται και ο θείος του Θόδωρος Κολοκοτρώνης.
Κατατάσσονται αρχικά στον Γαλλικό στρατό του Μεγάλου Ναπολέοντα.
Πάντα ο στόχος είναι η εξέγερση των Ελλήνων, η διαμόρφωση συνθηκών και προϋποθέσεων για την εκδίωξη των Τούρκων και την Απελευθέρωση της πατρίδας.
Σύντομα θα προσχωρήσει -με τον βαθμό του Ταγματάρχη- στον Αγγλικό στρατό.
Παίρνει μέρος και διακρίνεται σε πολλές μάχες όπως στην Αγία Μαύρα Λευκάδας, στη Λίσση της μετέπειτα Γιουγκοσλαβίας και στη Ζάκυνθο αλλά τελικά οι προσδοκίες του για στήριξη της Αγγλίας στο σχέδιο Απελευθέρωσης της Ελλάδας που είναι αυτοσκοπός των Αγωνιστών, διαψεύδονται.
Το 1814 επιστρέφει με κίνδυνο της ζωής του στην Κέρτεζη.
Υποδύεται τον έμπορο σταφίδας αλλά μέσα στα σακιά που έχει μαζί του δεν υπάρχουν σταφίδες αλλά πιστόλες, μαχαίρια και γιαταγάνια.
Ο Αναγνώστης Στριφτόμπολας, 36 ετών τότε, επτά χρόνια πριν την Αγία Λαύρα και τον Μάρτιο του ’21, οργανώνει στην Κέρτεζη μια πρώτη ομάδα Αγωνιστών την οποία αποτελούν περίπου 15 παλικάρια.
Δεν φεύγει στιγμή απ’ το νου του η ώρα της αποτίναξης του τουρκικού ζυγού και του ανέμου της Ελευθερίας.
Γυρίζει σ’ όλη την επαρχία Καλαβρύτων και καταφέρνει να σχηματίσει μια ομάδα 400 οπλισμένων ανδρών που θα τον ακολουθήσουν όταν σημάνει η ώρα του ξεσηκωμού.
Και η ώρα αυτή φτάνει τον Μάρτιο του 1821.
Ο Στριφτόμπολας, μετά τα γεγονότα της Αγίας Λαύρας, ηγείται αυτής της μεγάλης δύναμης των ορκισμένων πολεμιστών και συναγωνιστών του και πρωτοστατεί στην πολιορκία και τελικά στην Απελευθέρωση των Καλαβρύτων στις 21 Μαρτίου.
Είναι ιθύνων νους της συντονισμένης επίθεσης κατά των δυνάμεων των Τούρκων και ο πρώτος που υψώνει τη σημαία των Ελλήνων Αγωνιστών στην πόλη των Καλαβρύτων.
Τον ακολουθούν και άλλες εξίσου σπουδαίες προσωπικότητες της εποχής όπως ο συναγωνιστής του ως το τέλος -ως τη Μάχη του Λεβιδίου, 24 μέρες αργότερα- Νικόλαος Σολιώτης.
Τα Καλάβρυτα απελευθερώνονται. Οι Τούρκοι συνθηκολογούν. Τα λάφυρα που εξασφαλίζονται απ’ τον ηττημένο βοεβόδα Αρναούτογλου μοιράζονται σε άοπλους πατριώτες πολεμιστές.
Μία μέρα μετά τα Καλάβρυτα απελευθερώνεται και η Κέρτεζη.
Ο Στριφτόμπολας είναι ο φόβος και ο τρόμος των Τούρκων.
Μπαίνει στην Κέρτεζη έφιππος, καβάλα σ’ ένα άλογο - λάφυρο απ’ τους Τούρκους και με τη συνοδεία δεκάδων συμπολεμιστών του.
Τίποτα δεν μπορεί ν’ αλλάξει τον ρου των γεγονότων.
Ούτε καν η μεγάλη κινητοποίηση των Τούρκων που μ’ ορμητήριο την Τρίπολη ετοιμάζουν έναν στρατό τουλάχιστον 6.000 ανδρών, μ’ επίλεκτα πεζοπόρα και έφιππα τμήματα και με σκοπό όλη αυτή η δύναμη -μια στρατιωτική μηχανή για τα δεδομένα της εποχής- να φτάσει στα Καλάβρυτα, να καταπνίξει την Επανάσταση εκεί και στη συνέχεια να κατευθυνθεί προς την Πάτρα.
Η Μάχη στο Λεβίδι, ένα κεφαλοχώρι της Αρκαδίας περίπου 25 χιλιόμετρα βόρεια απ’ την Τρίπολη, αποκτά χαρακτήρα ζωής και θανάτου για τη συνέχεια του Αγώνα.
Αλλά -το είπαμε ήδη- οι αριθμοί και τα στρατιωτικά δεδομένα κατά κανόνα ανατρέπονται και καταρρίπτονται στη μάχη όταν απέναντι τους ορθώνεται ένα τείχος πατριωτισμού και αυτοθυσίας που καμία στρατιωτική μηχανή δεν έχει την ισχύ να υπερκεράσει.
Στο Λεβίδι το ανάστημα του Αναγνώστη Στριφτόμπολα αγγίζει τον ουρανό.
Με τους 48 άνδρες του βάζει απέναντι του έναν ολόκληρο πάνοπλο στρατό.
Και την ώρα της Μάχης, πολεμώντας ο ίδιος στην πρώτη γραμμή, φωνάζει δυνατά εμψυχώνοντας τα παλικάρια του:
«Ο θάνατος για εμάς σήμερα αδελφοί, θα είναι η Ζωή και η Ελευθερία της Πατρίδας.
Θα είναι η ύπαρξη της Πίστεως και της Ορθοδοξίας».
Ο Στριφτόμπολας δεν λιποψυχεί, δεν φυγομαχεί, δεν λιποτακτεί, δεν βάζει τίποτα πάνω απ’ τα ιερά ιδανικά της πατρίδας και της πίστης για τα οποία είναι αποφασισμένος να δώσει όλο του το είναι.
Πέφτει στη μάχη και την ώρα της πτώσης του είναι σαν ν’ ανεβαίνει στους ουρανούς της μεγαλύτερης δόξας.
Και έχει αξία -ειδικά στην εποχή μας- ν’ αναφερθεί ότι δεν κάνει τίποτα απ’ όλα αυτά από υστεροβουλία ή ιδιοτέλεια.
Η οικογένεια του θα αναγκαστεί να ζήσει στη συνέχεια σε συνθήκες μεγάλης φτώχειας για πολλά χρόνια, κάτι καθόλου πρωτόγνωρο ή ασυνήθιστο για όλους σχεδόν του μεγάλους Αγωνιστές του ΄21.
Φίλες και Φίλοι,
Πέρυσι τέτοιες μέρες ήμασταν πάλι εδώ στα αποκαλυπτήρια του αδριάντα του μεγάλου Αγωνιστή μας.
Ενός μνημείου που ήταν οφειλόμενο χρέος όλων μας στη μνήμη και στο παράδειγμα του.
Θα ήθελα να επαναλάβω και σήμερα ότι ο ανδριάντας που στέκει πλέον στην πλατεία της Κέρτεζης θα θυμίζει σε γενιές και γενιές Ελλήνων τον ηρωισμό και την συμβολή του Δημητρίου - Αναγνώστη Στριφτόμπολα στην Ελευθερία της πατρίδας, στην αξιοπρέπεια και την περηφάνια όλων μας και ταυτόχρονα θα θυμίζει την ιερή υποχρέωση μας να κρατάμε ζωντανό το παράδειγμα του και να το ακολουθούμε πιστά όταν και όπου το καλεί η ανάγκη και η πατρίδα.
Σας Ευχαριστώ.