Social media: Η κυβέρνηση βάζει «φρένο» στους ανηλίκους

Η κυβέρνηση ετοιμάζεται να βάλει «κόφτη» στα social media για τα παιδιά έως 15 ετών, προωθώντας μια καθολική απαγόρευση χωρίς εξαιρέσεις. Σ...

Η κυβέρνηση ετοιμάζεται να βάλει «κόφτη» στα social media για τα παιδιά έως 15 ετών, προωθώντας μια καθολική απαγόρευση χωρίς εξαιρέσεις. Στόχος, η προστασία από τον ψηφιακό εθισμό, η θωράκιση της ψυχικής υγείας των ανηλίκων και η ανάσχεση της παραπληροφόρησης σε μια εποχή όπου η τεχνητή νοημοσύνη πολλαπλασιάζει τους κινδύνους.
Η ρύθμιση, που φέρεται να ευθυγραμμίζεται με το γαλλικό μοντέλο, προβλέπει πλήρη αποκλεισμό από πλατφόρμες με αλγοριθμικά feeds, προσωποποιημένο περιεχόμενο και ιδιωτικά μηνύματα, όπως οι TikTok, Instagram, Facebook και X. Για τους 16χρονους και 17χρονους εξετάζονται περιορισμοί, ακόμη και χρονικά μπλόκα κατά τις νυχτερινές ώρες.
Κεντρικό εργαλείο εφαρμογής θα είναι το Kids Wallet, μέσω του οποίου οι γονείς θα επαληθεύουν την ηλικία των παιδιών στις συσκευές τους. Η επιτυχία, ωστόσο, θα κριθεί στην πράξη: η αποτελεσματική επαλήθευση ηλικίας παραμένει τεχνικά σύνθετη και νομικά ευαίσθητη, καθώς αγγίζει ζητήματα προσωπικών δεδομένων και ψηφιακών δικαιωμάτων.
Η πρωτοβουλία εντάσσεται σε μια ευρύτερη διεθνή τάση. Η Αυστραλία έχει ήδη κινηθεί προς αυστηρότερα όρια ηλικίας, ενώ σε ευρωπαϊκό επίπεδο οι κανόνες λειτουργίας των πλατφορμών καθορίζονται από τον κανονισμό DSA της Ευρωπαϊκή Επιτροπή, που αφήνει περιθώριο στα κράτη-μέλη να ορίζουν το όριο «ψηφιακής ενηλικίωσης». Το ερώτημα είναι αν οι μονομερείς εθνικές παρεμβάσεις μπορούν να αποδώσουν σε ένα διασυνοριακό ψηφιακό περιβάλλον.
Πέρα από τη νομική και τεχνική διάσταση, η συζήτηση είναι βαθιά κοινωνική. Οι έρευνες δείχνουν υψηλή αποδοχή από τους γονείς, όμως οι έφηβοι ζουν ήδη σε ένα υβριδικό σύμπαν, όπου η κοινωνικοποίηση, η ενημέρωση και η έκφραση περνούν μέσα από την οθόνη. Ένα αυστηρό «μαύρο-άσπρο» πλαίσιο ενδέχεται να οδηγήσει σε παρακάμψεις, μετακινήσεις σε λιγότερο ελεγχόμενες πλατφόρμες ή σε υπόγειες μορφές χρήσης.
Το διακύβευμα, λοιπόν, δεν είναι μόνο αν θα μπει φραγμός, αλλά πώς. Αν η απαγόρευση συνοδευτεί από εκπαίδευση, ενίσχυση ψηφιακού γραμματισμού και ενεργό συμμετοχή γονέων και σχολείων, μπορεί να αποτελέσει σημείο καμπής. Αν μείνει σε επίπεδο εξαγγελίας, κινδυνεύει να μετατραπεί σε κενό γράμμα, ή σε μια ρύθμιση που θα δοκιμαστεί σκληρά στα δικαστήρια και στην πράξη.
Η «ψηφιακή ενηλικίωση» δεν είναι απλώς ένα ηλικιακό όριο. Είναι μια πολιτική επιλογή για το πώς αντιλαμβανόμαστε την παιδική ηλικία στον 21ο αιώνα και ποια ευθύνη αναλαμβάνει το κράτος απέναντι στις επόμενες γενιές.